Zamek Chojnik

Zamek stoi w obszarze ochrony ścisłej Karkonoskiego Parku Narodowego, więc dojście prowadzi przez teren, gdzie obowiązują opłaty parkowe KPN. Sama warownia to ruina od 1675 roku — po uderzeniu pioruna i pożarze nigdy jej nie odbudowano. Czynne codziennie od 9:00 do 16:30.

Kiedy zamek stał się ruiną i dlaczego jej nie odbudowano

Zamek murowany wzniesiono w latach 50. XIV wieku, a pierwsza pisemna wzmianka pochodzi z 1364 roku. Od początku XV wieku przez ponad trzy stulecia należał do rodziny Schaffgotschów — najpierw jako zastaw, potem jako dziedziczna własność potwierdzona w 1418 roku.

Koniec przyszedł 31 sierpnia 1675 roku. Podczas burzy w zamek trafił piorun, wybuchł pożar i ucierpiał zamek górny wraz ze zwieńczeniem wieży. Budowla popadła w ruinę, której już nigdy nie odbudowano — to, co dziś oglądasz, to stan mniej więcej po tamtym pożarze, tyle że zabezpieczony.

Co realnie zobaczysz na trzech poziomach zamku

Zamek dzieli się na trzy części. Zamek dolny otoczony jest fortyfikacjami, od północy wznosi się cylindryczna wieża, a w narożniku północno-wschodnim baszta łupinowa. Brama prowadzi na zamek średni, gdzie w centrum stoi pręgierz o wysokości 3,9 m, a wokół pozostałości budynku załogi, kuchni, cysterny i tzw. Sali sądowej.

Kolejna brama łączy zamek średni z górnym. Tam zobaczysz pozostałości późnogotyckiej kaplicy zamkowej, pałacu oraz wejście na wieżę. Na wieżę prowadzą metalowe schody wykonane w latach 1993–1994 razem z rekonstrukcją ganku straży.

Legenda o Kunegundzie i to, co z niej zrobiła literatura

Z zamkiem wiąże się legenda o księżniczce Kunegundzie. Rękę oddałaby temu rycerzowi, który w pełnej zbroi objedzie konno mury zamkowe — a że zbocza były strome, kolejni śmiałkowie ginęli w przepaści. W końcu zjawił się taki, który objazd wykonał, ale odmówił Kunegundzie, wypominając jej śmierć niewinnych. Upokorzona księżniczka rzuciła się w przepaść.

Wątek trafił do literatury: Friedrich Schiller wykorzystał go w utworze Der Handschuh z 1822 roku, który Adam Mickiewicz przełożył jako Rękawiczkę, zmieniając imię bohaterki na Marta. Zamek pojawia się też u Andrzeja Sapkowskiego w trylogii husyckiej jako siedziba rodowa Schaffów.

Gdzie stoi zamek i jak wygląda dojście

Zamek stoi na szczycie góry Chojnik, która wznosi się na 627 m n.p.m., nieopodal Jeleniej Góry-Sobieszowa. Od strony południowo-wschodniej opada 150-metrowe urwisko do Piekielnej Doliny — stąd stromizna, o której mówi legenda. Warownia leży w obszarze ochrony ścisłej Karkonoskiego Parku Narodowego.

Autem najbliżej z Jeleniej Góry: około dwudziestu trzech minut i dwunastu kilometrów. Ze Szklarskiej Poręby jedzie się około dwudziestu jeden minut, z Karpacza około trzydziestu, a z Wrocławia licz ponad dwie godziny drogi. Pod górę i tak dojdziesz pieszo — pod szczyt prowadzą trzy szlaki od strony Sobieszowa i Podgórzyna.

Turniej kuszniczy i Bractwo Rycerskie

Od 1991 roku na zamku odbywa się turniej kuszniczy „O Złoty Bełt Zamku Chojnik” — jeden z największych tego typu w Polsce. W 1993 roku zamek stał się siedzibą Bractwa Rycerskiego Zamku Chojnik, które przejęło organizację turnieju.

Jeśli planujesz przyjazd, warto sprawdzić, czy trafiasz na dzień imprezy — inny będzie ruch, inna atmosfera na dziedzińcu. To sporo tłumu na niewielkim terenie ruin.

Zamek jako atrakcja turystyczna od XIX wieku

Ruiny ściągają zwiedzających od dawna. W XIX wieku zamek stał się atrakcją odwiedzaną przez kuracjuszy z Cieplic. W 1822 roku zorganizowano pod nim punkt wynajmu przewodników i tragarzy, a rok później wybudowano schody na wieżę. W 1860 roku północną basteję zaadaptowano na schronisko turystyczne.

Po II wojnie zamek udostępniono już w 1945 roku, a w styczniu 1963 roku zamknięto z powodu groźby zawalenia — remont formalnie ciągnął się dziesięć lat. W 2007 roku ustawiono granitowy pomnik upamiętniający wizytę Karola Wojtyły z grupą studentów w 1956 roku.

Uwaga: Pod zamkiem, przy schronisku, w 1949 roku urządzono małe muzeum w tzw. salce gotyckiej — ślad z czasów, gdy w ruinach działała regularna gospoda z księgami pamiątkowymi.